Төлке, куян һәм әтәч әкияте

Төлке, Куян һәм Әтәч

Төлке, Куян һәм Әтәч| Лиса, заяц и петух русская народная сказка (на татарском и русском).

Булган, ди, Төлке белән Куян. Төлке боздан, Куян кайрыдан өй салганнар.

Матур яз җиткән—Төлкенең өе эрегән дә аккан, ә Куянның өе һаман шул килеш калган.

Менә Төлке кунып чыгарга Куяннан рөхсәт сораган. Ә соңыннан Куянны үзен куып чыгарган. Куян елый-елый бара икән. Аңа Эт очраган:

— һау-һау-һау! Куян, нигә елыйсың?—дигән аңа Эт.

— Нигә еламаска?! Минем өем кайрыдан, төлкенең өе боздан салынган иде. Төлке миннән кунып чыгарга гына рөхсәт сораган иде, соңыннан үземне куып чыгарды,— дигән Куян.

— Елама, Куян! Мин аны куып чыгарырмын,— дигән Эт. Алар өй янына килгәннәр. Эт өрә башлаган:

— һау-һау-һау! Төлке, чык, бар кит! Ә төлке аларга мич башыннан:

— Балта кайрыйм, пычак кайрыйм, сикереп төшәрмен дә өзгәләп ташлармын,— дигән.

Эт курыккан да чыгып качкан.

Куян елый-елый тагын юл буйлап китеп барган. Аңа Аю очраган:

— Нигә елыйсың, Куян?

— Ничек еламаска?! Минем өем кайрыдан, Төлкенең өе боздан салынган иде. Төлке миннән кунып чыгарга гына рөхсәт сорады, соңыннан үземне куып чыгарды,— дигән Куян.

— Елама, Куян,— дигән Аю,— мин аны куып чыгарырмын.

— Юк, куа алмассың шул! Эт барган иде, куып чыгара алмады, син дә куа алмассың,— дигән Куян.

— Юк, куармын!—дигән Аю.

Аю белән Куян кайры өйгә киткәннәр.

— Төлке, бар чыгып кит! — дип акырып җибәргән Аю. Ә Төлке аларга мич башыннан:

— Мич башында балта кайрыйм, пычак кайрыйм, сикереп төшәрмен дә өзгәләп ташлармын! — ди икән.

Аю курыккан да китеп барган.

Куян елый-елый тагын киткән. Юлда аңа Үгез очраган.

— Нигә елыйсың, Куян?—дигән Үгез.

— Ничек еламаска?! Минем өем кайрыдан, Төлкенең өе боздан салынган иде. Төлке миннән кунып чыгарга гына рөхсәт сораган иде, соңыннан үземне куып чыгарды,— дигән Куян.

— Әйдә, Куян, киттек, мин аны куып чыгарырмын,— дигән Үгез.

— Юк, Үгез, куа алмассың. Эт куды, чыгара алмады, Аю куды, чыгара алмады, син дә куып чыгара алмассың,— дигән Куян.

— Юк, куармын!—дигән Үгез.

Алар өй янына килгәннәр. Үгез үкереп җибәргән:

— Бар, Төлке, чыгып кит!—дигән. Ә Төлке аларга мич башыннан:

— Мич башында балта кайрыйм, пычак кайрыйм, сикереп төшәрмен дә өзгәләп ташлармын! — дигән.

Үгез курыккан да йөгереп качып киткән.

Куян елый-елый тагын киткән, элеккедән дә каты елый икән бу. Аңа җилкәсенә чалгы салган әтәч очраган.

— Кикри-күк! Нигә елыйсың, Куян?—дигән Әтәч.

— Ничек еламаска?! Минем өем кайрыдан, Төлкенең өе боздан салынган иде. Төлке миннән кунып чыгарга гына рөхсәт сораган иде, соңыннан үземне куып чыгарды,— дигән Куян.

— Әйдә киттек, мин аны куып чыгарырмын,— дигән Әтәч.

— Юк, Әтәч, куа алмассың! Эт барды, куа алмады, аю барды, куа алмады, Үгез куды, куа алмады, син дә куа алмассың, — дигән Куян.

— Юк, куармын! — дигән Әтәч.

Алар өй янына барып җиткәннәр. Әтәч тәпиләре белән тибенгән, канатлары белән кагынган:

— Кикри-кү-ү-к!

Җилкәмдә чалгы китерәм,

Төлкене чабып үтерәм!

Тиз төш, Төлке, мич башыннан,

Хәзер үк чыгып кит моннан! — дигән Әтәч.

Төлке моны ишеткәч, бик курыккан һәм:

— Хәзер, аягыма гына киям…— дигән.

— Кикри-кү-ү-к!

Җилкәмдә чалгы китерәм, Төлкене чабып үтерәм! Тиз төш, Төлке, мич башыннан, Хәзер үк чыгып кит моннан! — дип, тагын да ныграк кычкырган.

— Тунымны гына киям,— дигән Төлке. Әтәч өченче тапкыр кычкырган:

— Кикри-кү-ү-к!

Җилкәмдә чалгы китерәм, Төлкене чабып үтерәм! Тиз төш, Төлке, мич башыннан, Хәзер үк чыгып кит моннан!

Төлке өйдән чыгып качкан. Әтәч белән Куян өйдә бергә рәхәт-рәхәт тора башлаганнар. Әле дә булса торалар, ди, алар.

***
Лиса, заяц и петух сказка

Жили-были лиса и заяц. У лисицы была избенка ледяная, а у зайчика лубяная. Пришла весна, и у лисы избушка и растаяла. А у зайчика стоит по-старому крепкая и красивая.

А лиса хитрая, попросилась к зайчику в избушку погреться, да и выгнала зайчика. Идет зайчик по дорожке и плачет, а навстречу ему собака:
— Гав, гав! Тяф, тяф! Что, зайчик, плачешь?

— Как мне не плакать? Была у меня избушка лубяная, а у лисы — ледяная. Пришла весна, попросилась она ко мне, да меня самого и выгнала.

— Не плачь, зайчик! Я тебе помогу, мы ее из избушки прогоним!

Пошла собака к избушке, а лиса с печки кричит:
— Как выскочу, как выпрыгну, пойдут клочки по закоулочкам!

Собака испугалась и убежала. Зайчик опять идет и плачет, а навстречу ему медведь:
— О чём, зайчик, плачешь?

— Как же мне не плакать? Была у меня избушка лубяная, а у лисы — ледяная. Пришла весна, у лисы избушка растаяла. Так она меня из моей же избушки и выгнала.

— Не плачь, зайчик! Я твоему горю помогу, мы ее из избушки прогоним!

— Нет, не поможешь! Собака гнала, не выгнала. И ты, косолапый, не выгонишь.

— Ну, то — собака, а я — медведь!

Подошли они к избёнке, Медведь как зарычит:
— Уходи, Лиса, вон из избушки!

А Лиса с печи как закричит:
— Как выскочу, как выпрыгну, пойдут клочки по закоулочкам!

Медведь испугался и убежал. Идёт опять Зайчик, ему навстречу Бык:
— О чем, зайчик, плачешь?
— Как же мне не плакать? Была у меня избушка лубяная, а у лисы — ледяная. Пришла весна, у лисы избушка растаяла и она меня из моей же избушки и выгнала.

— Я тебе, косой, помогу! Пойдём, я ее выгоню!

— Нет, бык, не выгонишь! Собака — не выгнала, медведь — не выгнал и тебе не выгнать хитрую лису!

Подошли они к избёнке, Бык как закричит:
— Уходи, Лиса, вон!

А Лиса на печи лежит и кричит:
— Как выскочу, как выпрыгну, пойдут клочки по закоулочкам!

Бык испугался и убежал.

Идет зайчик дальше по дорожке, плачет. Eму навстречу петух с косой:
— Кукареку! O чем, зайчик, плачешь?

— Как же мне не плакать? Была у меня избушка лубяная, а у лисы — ледяная. Пришла весна, у лисы избушка растаяла. Так она меня из моей же избушки и выгнала.

— Пойдем, зайчик, я тебе помогу, лису выгоню!

— Нет, петух, не поможешь! Собака гнала — не выгнала, медведь гнал — не прогнал, бык гнал — не выгнал!

Подошли они к избёнке, Петух лапами затопал, крыльями забил:
— Кукареку! Несу косу на плечи, хочу лису посечи! Поди, лиса вон!

Лиса услыхала, испугалась и говорит:
— Одеваюсь…

Петух опять:
— Кукареку! Несу косу на плечи, хочу лису посечи! Поди, лиса, вон!

Испугалась лиса и убежала, а петух с зайчиком стали жить поживать и добра наживать.



Закладка Постоянная ссылка.
1 Звезда2 Звезды3 Звезды4 Звезды5 Звезд (3 оценок, среднее: 5,00 из 5)
Загрузка...

Добавить комментарий

Ваш адрес email не будет опубликован.